Πώς να αντικαταστήσετε το «πρέπει» με το «θέλω»

Όταν ένας φίλος μου μου είπε για πρώτη φορά να αντικαταστήσω το «πρέπει» με το «θέλω» στις λίστες μου, σκέφτηκα ότι ακούγεται υπερβολικά απλό για να αλλάξει κάτι. Έκανα όμως το πείραμα για μία εβδομάδα και η εμπειρία μου έδειξε ότι κάτι όντως αλλάζει — και μάλιστα όχι ασήμαντο.

Σύμφωνα με ειδικούς του Harvard, οι λέξεις που χρησιμοποιούμε με τον εαυτό μας γενικά επηρεάζουν την αίσθηση κινήτρου και ευεξίας. Όπως σημειώνουν ειδικοί του ΠΟΥ, η ποιότητα του εσωτερικού μας λόγου συνδέεται με τη γενική ψυχική ισορροπία.

Η πρώτη αναγνώριση

Για να αλλάξετε μια λέξη πρέπει πρώτα να την προσέξετε. Το «πρέπει» είναι σχεδόν αόρατο επειδή μας ακολουθεί από παιδιά: «πρέπει να φας», «πρέπει να γράψεις», «πρέπει να ξεκουραστείς». Η πρώτη μου άσκηση ήταν απλώς να παρατηρώ πόσες φορές τη λέω μέσα στην ημέρα. Έμεινα.

Η μικρή τεχνική

Πήρα ένα χαρτί. Έγραψα τη λίστα μου με τις υποχρεώσεις. Πάνω από κάθε υποχρέωση, εκεί που συνήθως υπάρχει νοητικά το «πρέπει», έγραψα «θέλω». Μετά διάβασα δυνατά κάθε γραμμή.

• «Θέλω να γράψω την έκθεσή μου.»
• «Θέλω να τηλεφωνήσω στον λογιστή.»
• «Θέλω να σιδερώσω τα ρούχα μου.»
• «Θέλω να ψωνίσω για το σπίτι.»

Τι κάνετε όταν το «θέλω» μοιάζει ψεύτικο

Εδώ μπαίνει η δεύτερη φάση της πρακτικής. Αν το «θέλω να καθαρίσω τα πατζούρια» σας ακούγεται απίστευτο, ρωτήστε τον εαυτό σας: «γιατί αυτή η υποχρέωση είναι στη λίστα μου;». Δοκιμάστε να το γράψετε αλλιώς: «θέλω το σπίτι μου να είναι πιο φωτεινό και τα πατζούρια το επιτρέπουν». Η λέξη γίνεται αληθινή όταν συνδεθεί με κάτι που πραγματικά θέλετε.

Όταν το «θέλω» δεν δουλεύει

Υπάρχουν εργασίες που, όσο και να προσπαθήσετε, δεν θα γίνουν «θέλω». Αυτό είναι σήμα. Μερικές φορές χρειάζεται να ξανασκεφτείτε αν χρειάζεται πραγματικά η εργασία, αν μπορείτε να την αναθέσετε, αν την έχετε φορτωθεί από συνήθεια. Άλλες φορές η εργασία πρέπει απλώς να γίνει, και το «θέλω» δεν είναι η σωστή λέξη. Στην περίπτωση αυτή, μπορείτε να δοκιμάσετε το «επιλέγω».

Η εμπειρία μου μετά από έναν μήνα

Μετά από έναν μήνα, παρατήρησα ότι κάποιες λίστες μου είχαν αλλάξει μορφή. Είχα αφαιρέσει εργασίες που στην πραγματικότητα δεν ήταν δικές μου, και είχα ξαναπαρουσιάσει άλλες με τρόπο που με τραβούσαν αντί να με κουράζουν. Η αίσθηση αυτεξουσιότητας γενικά αυξήθηκε, και μαζί της ένα είδος ήρεμης ενέργειας στις καθημερινές μου δραστηριότητες.

«Δεν είναι μαγική η αλλαγή λέξης. Είναι μαγική η στιγμή που σταματάς και συναντάς τι πραγματικά θέλεις.»

— Από τις σημειώσεις μου

Σύντομος οδηγός για μια εβδομάδα δοκιμής

• Ημέρα 1: Καταγράψτε όλα τα «πρέπει» που λέτε στον εαυτό σας.
• Ημέρα 2: Δοκιμάστε αντικατάσταση με «θέλω» σε χαρτί.
• Ημέρα 3: Σημειώστε ποια «θέλω» μοιάζουν ψεύτικα.
• Ημέρα 4: Δοκιμάστε «επιλέγω» στις περιπτώσεις αυτές.
• Ημέρα 5: Αξιολογήστε ποιες υποχρεώσεις είναι όντως δικές σας.
• Ημέρα 6: Διαγράψτε όσες δεν χρειάζονται.
• Ημέρα 7: Επανεκτιμήστε τη λίστα σας με τη νέα οπτική.

Μια τελευταία παρατήρηση

Η αντικατάσταση μιας λέξης δεν είναι λύση για όλα. Δεν εξαφανίζει υποχρεώσεις, δεν μειώνει αυτόματα τον φόρτο. Είναι όμως μια από τις πιο οικονομικές πρακτικές που γνωρίζω. Δεν χρειάζεται χρόνο, χρήμα ή εξοπλισμό. Χρειάζεται μόνο προσοχή στις λέξεις που ψιθυρίζετε στον εαυτό σας.

Πώς εξελίχθηκε η πρακτική μου σε τρεις μήνες

Στους τρεις μήνες που κράτησα τη μέθοδο, η σχέση μου με τη λίστα υποχρεώσεων άλλαξε. Αρχικά τη χρησιμοποιούσα μόνο για τα μεγάλα έργα. Στη συνέχεια άρχισα να την εφαρμόζω σε καθημερινά μικρά πράγματα: το ψώνιο, το γυμναστήριο, ένα τηλεφώνημα. Παρατήρησα ότι το «θέλω» κουραζόμουν να το λέω με ψεύτικη πεποίθηση. Έτσι, στις περιπτώσεις όπου ένα πράγμα πραγματικά δεν μου άρεσε, άρχισα να χρησιμοποιώ ένα νέο εργαλείο: «δέχομαι».

«Δέχομαι να αφιερώσω 30 λεπτά στο σιδέρωμα» έχει εντελώς διαφορετική συναισθηματική χροιά από το «πρέπει να σιδερώσω». Δεν προσποιείται ότι απολαμβάνω το σιδέρωμα. Όμως αναγνωρίζει ότι κάνω μια συνειδητή επιλογή να αναλάβω αυτή την υποχρέωση. Σύμφωνα με ειδικούς του ΠΟΥ, η αίσθηση συνειδητής επιλογής γενικά υποστηρίζει την ψυχική ευεξία.

Όταν μοιράζομαι την πρακτική με άλλους

Έχω συζητήσει την πρακτική αυτή με μερικούς φίλους. Κάποιοι την βρήκαν απλοϊκή. Κάποιοι ενθουσιάστηκαν μετά από λίγες μέρες δοκιμής. Παρατήρησα ότι λειτουργεί καλύτερα με ανθρώπους που έχουν ήδη συνηθίσει να παρατηρούν τις σκέψεις τους. Σε άλλους, η αλλαγή λέξης χωρίς ευρύτερη εργασία αυτογνωσίας δεν φέρνει αισθητή διαφορά. Η μέθοδος δεν είναι καθολική λύση για τη συναισθηματική κούραση — είναι ένα μικρό εργαλείο.

Σύντομα για τον συγγραφέα

Ξεκινήστε σήμερα το δικό σας πείραμα. Εγγραφείτε για περισσότερες ιδέες